Home                buda.jpg


Pāli bukvar

Lily de Silva, M.A., Ph.D.
University of Peradeniya, Sri Lanka

 Napomena: VU-Arial font je korišćen u ovom dokumentu

Lekcija 15

1. Potencijal ili optativ

 

Potencijal izražava uglavnom verovatnoću ili savet i ideje koje slede iza izraza kao što su "ako, bilo bi dobro, moglo bi" itd.

Formira se dodavanjem -eyya na glagolsku osnovu i to pre nastavka.

Osnova: paca = kuvati

Jednina

3.
(So) paceyya = On bi kuvao
2.
(Tvaṃ) paceyyāsi = Ti bi kuvao
1.
(Ahaṃ) paceyyāmi = Ja bih kuvao

Množina

3.
(Te) paceyyuṃ = Oni bi kuvali
2.
(Tumhe) paceyyātha = Vi biste kuvali
1.
(Mayaṃ) paceyyāma = Mi bismo kuvali

Treba obratiti pažnju da su nastavci za prvo i drugo lice slični onima kod sadašnjeg vremena.

2. Ove rečice su korisne pri konstruisanju rečenice.

sace / yadi = ako
ca = i
pi = takođe
na = ne
viya = kao, poput, slično

3. Primeri formiranja rečenice

Jednina:

1. Sace so bhattaṃ paceyya, ahaṃ bhuñjeyyāmi.
Ako bi on kuvao pirinač, ja bih ga jeo.

2. Sace tvaṃ iccheyyāsi, ahaṃ coraṃ puccheyyāmi.
Ako bi ti želeo, ja bih istitao lopova.

3. Yadi ahaṃ nagare vihareyyāmi, so pi nagaraṃ āgaccheyya.
Ako bih živeo u gradu, i on bi došao u grad.

Plural:

1. Sace te bhattaṃ paceyyuṃ, mayaṃ bhuñjeyyāma.
Ako bi oni kuvali pirinač, mi bismo ga jeli.

2. Sace tumhe iccheyyātha, mayaṃ core puccheyyāma.
Ako bi vi tako želeli, mi bismo ispitivali lopove.

3. Yadi mayaṃ nagare vihareyyāma, te pi nagaraṃ āgaccheyyuṃ.
Ako bismo živeli u gradu, i oni bi došli u grad.


Vežba 15

4. Prevedite:

1. Sace tvaṃ dhammaṃ suṇeyyāsi, addhā (sigurno) tvaṃ Buddhassa sāvako bhaveyyāsi.
2. Yadi te gītāni gāyituṃ uggaṇheyyuṃ, ahaṃ pi uggaṇheyyāmi.
3. Sace tvaṃ bījāni pahiṇeyyāsi, kassako tāni (njih) khette vapeyya.
4. Sace tumhe padumāni ocineyyātha, kumārā tāni Buddhassa pūjeyyuṃ.
5. Sace tvaṃ mūlaṃ gaṇheyyāsi, ahaṃ dussaṃ ādadeyyāmi.
6. Yadi mayaṃ bhūpālena saha manteyyāma amaccā na āgaccheyyuṃ.
7. Sace tumhe rukkhe ropeyyātha dārakā phalāni bhuñjeyyuṃ.
8. Sace mayaṃ sappurisā bhaveyyāma, puttā pi sappurisā bhaveyyuṃ.
9. Sace bhūpālā dhammena dīpe pāleyyuṃ, mayaṃ bhūpālesu pasīdeyyāma.
10. Sace kassako goṇaṃ vikkiṇeyya, vāṇijo taṃ kiṇeyya.
11. Sace manusse pīḷentā asappurisā gāmaṃ āgaccheyyuṃ ahaṃ te ovadeyyāmi.
12. Yadi amaccā pāpaṃ parivajeyyuṃ, manussā pāpaṃ na kareyyuṃ.
13. Sace tumhe pabbataṃ āruheyyātha, āhiṇḍante mige ca rukkhesu carante makkaṭe ca uḍḍente sakuṇe ca passeyyātha.
14. Sace tvaṃ pattena pānīyaṃ āneyyāsi pipāsito (žedan) so piveyya.
15. Kusalakammāni katvā tumhe manussaloke uppajituṃ ussaheyyātha.
16. Sace so vejjo bhaveyya, ahaṃ taṃ (njega) rodantaṃ dārakaṃ passituṃ āneyyāmi.
17. Yadi putto pāpaṃ kareyya ahaṃ taṃ (him) ovadeyyāmi.
18. Sace amacco paṇḍitaṃ ācariyaṃ āneyya mayaṃ dhammaṃ uggaṇheyyāma.
19. Sace ahaṃ hatthena suvaṃ phusituṃ ussaheyyāmi so gehā uppateyya.
20. Yadi so vejjaṃ pakkosituṃ iccheyya ahaṃ taṃ (him) āneyyāmi.

-ooOoo-


Lekcije: 00 | 01 | 02 | 03 | 04 | 05 | 06 | 07 | 08 | 09 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 32 | Dodatak

Rešenja: 01-05 | 06-10 | 11-15 | 16-20 | 21-25 | 26-32

Pali bukvar (The Pāli Primer) jeste publikacija Vipassana Research Instituta (http://www.vri.dhamma.org).
Cilj mu je da obezbedi elementarno razumevanje pali jezika.