|
|
|
ARAHAT |
 |
|||
Reč arahat izvedena je iz Pāḷi glagola arahati, što znači imati vrednost ili biti plemenit, a predstavlja titulu onome ko je dostigao prosvetljenje kao rezultat slušanja o i praktikovanja Budinog učenja. Kao i Buda, arahat poseduje savršenu mudrost i saosećanje, te više nije podložan preporađanju. Buda za arahata kaže da je prevazišao "krug rađanja i umiranja... uklonio nečistoće, proživeo svetački život, učinio ono što treba učiniti, odložio teret, dostigao krajnji cilj, raskinuo okove i postao sasvim oslobođen zahvaljujući savršenom znanju" (MN 22). |
 Kineska statua arahata, Tang dinastija. |
|||
| Arahati se često pominju u Tipiṭaki i stiče se utisak da su oni tiha, blaga bića, bez ikakvih briga i opterećenja, fizičkih ili psihičkih. Oni su "stišanog tela i slobodnog uma" (SN IV.25), "postojani u sred nepostojanog" (Th. 192), "srećni sve vreme" (SN XVI.9) i bez briga gde god da krenu (AN IV.28). Oni su "nevezani ni za šta, čak ni za nevezivanje" (Sn. 795), "u sred neprijatelja žive puni ljubavi" (Dhp. 192); osećaju se "svuda kod kuče" (Sn. 42), zato što su "prevazišli sve granice" (Sn.795) i "odložili sa strane svako 'za' i 'protiv' " (Sn. 362). Arahati su "mirni poput jezera neuznemirenog vetrom" (It. 91), "čist kao duboka voda mirnog jezera" (Dhp. 82), "obasjava ovaj svijet kao Mjesec nezasjenjen oblakom" (Dhp. 172) i "vedar poput neba bez oblaka" (Sn. 1065). Običnom čoveku mogu se "učiniti glupim, ali nisu takvi" (Sn. 713), zapravo oni su "oštri poput oštrice brijača (Sn. 716). | ||||